Gelukkig weten een heleboel konijneneigenaren ondertussen dat je je konijn beter geen muesli (gemengd voer) kunt geven, maar wat zijn eigenlijk de gevolgen als je het wel doet? In 2013 en 2014 is er gezamenlijk onderzoek geweest van the Royal (Dick) School of Veterinary Studies en Burgess Pet Care naar de invloed van het dieet van een konijn op zijn gezondheid. In dit blog een korte samenvatting van het onderzoek.

Wat hebben ze onderzocht?

32 Kleurdwergen werden gecastreerd, gevaccineerd en verdeeld in 4 groepen. Elke groep konijnen kreeg een van de volgende dieeten:
Groep 1: Biks en hooi
Groep 2: Muesli en hooi
Groep 3: Alleen hooi
Groep 4: Alleen muesli

Muesli of biks

Konijnenvoer met links muesli en rechts biks.

De konijnen werden gedurende 18 maanden in de gaten gehouden om te kijken hoe het dieet de gezondheid zou beïnvloeden. Zo werd er onder andere gemeten hoeveel voer ze aten en wat er aan de andere kant uit kwam. Ook werden regelmatig röntgenfoto’s gemaakt van het gebit.

Hoeveelheid gegeten hooi

Waarschijnlijk zal het je niet verbazen dat de konijnen die alleen hooi te eten kregen het meeste hooi aten. Er bleken echter ook verschillen te zijn tussen de muesli met hooi groep en de biks met hooi groep. De biks met hooi groep at namelijk aanzienlijk meer hooi dan de muesli met hooi groep.

Selectief eten

Alle konijnen die muesli kregen, kozen uit de muesli mix de lekkerste dingen uit en lieten de rest liggen, dit heet selectief eten. Net als de meeste konijnen lieten ze vooral de geperste staafjes liggen, maar in sommige gevallen ook de granen. Elke muesli mix verschilt natuurlijk van samenstelling, dus per mix zal ook verschillen wat er niet wordt gegeten. Het gevaar van selectief eten is dat de samenstelling van de mix wordt gebaseerd op een konijn dat de hele mix opeet. Als een konijn bepaalde dingen laat liggen kan het daardoor belangrijke voedingsstoffen niet binnen krijgen.

Veranderingen van het gebit

konijnen gebit

Gelukkig is dit niet voorgekomen tijdens het onderzoek. Maar dit kan wel het gevolg zijn van een slecht dieet.

Tijdens het onderzoek werd de groei-, en slijtagesnelheid van de voortanden van de konijnen gemeten. In alle groepen waren de groei-, en slijtagesnelheden even groot, de tanden werden dus bij alle groepen niet te lang. Wat interessant was is dat bij de konijnen die alleen hooi te eten kregen de tanden sneller groeiden en sleten dan bij alle andere groepen.

Er werd ook vastgesteld dat bij de muesli en hooi groep en de alleen muesli groep de voorste kiezen meer gingen krullen. Dit is een waarschuwingssignaal voor tandproblemen zoals haakjes. Drie van de alleen muesli groep moesten overigens uit de studie worden gehaald omdat ze gebitproblemen ontwikkelden.

Calcium en fosfor niveaus

Wetenschappers denken dat een factor voor gebitsproblemen bij konijnen door een slecht calcium en fosfor niveau kan worden veroorzaakt. Het calcium en fosfor niveau beïnvloed namelijk de vorming van botten en tanden. Tijdens dit onderzoek kwamen ze tot de conclusie dat het calcium en fosfor niveau binnen acceptabele waarden bleven ondanks het selectief eten. (Let op dat dit gaat om één soort muesli, bij andere soorten muesli kunnen de calcium en fosforwaarden wel te veel gaan afwijken.)

Gewicht

Net als bij mensen geldt voor konijnen ook: een slecht dieet zorgt voor overgewicht. Tijdens de studie bleek dat de konijnen die alleen hooi te eten kregen een perfecte lichaamsbouw hielden, al werden het wel kleinere konijnen dan alle andere groepen. Dat is niet vreemd als je bedenkt dat konijnenvoer oorspronkelijk ontwikkeld werd om konijnen groter te laten worden en sneller te laten groeien voor redenen waar ik verder niet op in zal gaan.

De groepen die muesli en hooi kregen en biks en hooi hielden een goede lichaamsbouw. Alleen de groep die alleen muesli kreeg ontwikkelde overgewicht.

Keutels

Konijneneigenaren weten dat veranderingen in de hoeveelheid en grootte van konijnenkeutels problemen kunnen signaleren. Bijvoorbeeld een beginnende blokkade van de darmen. Het in de gaten houden van keutels is dus een goede manier om de gezondheid van het verteringsstelsel van een konijn te controleren.

keutels

Links een blindedarm keutel, rechts normale keutels.

Blindedarm keutels worden normaal gelijk opgegeten zodra ze worden geproduceerd. Bij gezonde konijnen die een gezond dieet krijgen, zul je ze dus bijna nooit zien. Blinde darm keutels zien eruit als een trosje kleine druiven en zijn kleverig, bovendien ruiken ze sterk. Het zien van veel niet opgegeten blindedarm keutels is een bekend probleem van een slecht dieet. Uit de studie bleek dat de konijnen die alleen muesli te eten kregen de meeste blindedarm keutels lieten liggen, gevolgd door de groep die muesli en hooi te eten kregen.

Ook bleken er verschil te zijn in de “gewone” ronde keutels. De groep die alleen muesli te eten kregen produceerde minder en kleinere keutels. Tegen het einde van de studie gold dit ook voor de groep die muesli en hooi te eten kregen. Dus zelfs als je muesli voert als aanvulling op hooi heeft het een negatief effect op de keutels. Dit kan een indicatie zijn van een verteringsstelsel dat niet optimaal werkt.

Conclusie

Wat betekent dit eigenlijk allemaal? De meeste konijneneigenaren weten al langer dat het beter is om je konijnen biks en hooi te voeren en de muesli te vermijden. Ik vind het erg fijn dat er wetenschappelijk onderzoek is gedaan naar de invloed van wat je je konijn voert en zijn gezondheid. Muesli (zelfs in combinatie met hooi) blijkt dus een negatief effect te hebben op de gezondheid van de tanden en het verteringsstelsel van konijnen.

Gelukkig zijn er steeds meer verschillende soorten biks met een hoog vezelgehalte te krijgen. Mocht je je konijn nog altijd muesli voeren en over willen op biks? Op deze pagina vind je alles over waar een goede biks aan moet voldoen. Denk eraan dat als je van voer wisselt je dit altijd geleidelijk moet doen om darmproblemen te voorkomen.

Vind je biks te duur? Dan blijkt uit dit onderzoek dat je beter de muesli helemaal uit het dieet weg kunt laten en je konijn alleen hooi te geven. Overgaan op alleen hooi is waarschijnlijk zelfs goedkoper dan de muesli die je nu voert. Alleen hooi is dus beter voor je konijn en je portemonnee!

Meer weten over een goed dieet voor je konijnen? Kijk dan eens op deze pagina. Voor een practische toepassing vind je in dit blog uitgelegd wat ik Sander en Mia te eten geef en waarom.

Bronnen

Prebble, J., Meredith, A. (2013) Feeding rabbits and getting it right – the effects of diet on health and behaviour, Royal (Dick) School of Veterinary Studies, University of Edinburgh, Scotland, UK.

Prebble, J., Meredith, A. (2014) Food and water intake and selective feeding in rabbits on four feeding regimes, Journal of Animal Physiology and Animal Nutrition.

Deel ditShare on FacebookTweet about this on TwitterPin on PinterestEmail this to someone